وقتی صحبت از شکرگزاری میشه، یاد فیلم‌های خارجی مثل پزشک دهکده یا قصه‌های جزیره میفتم. شما هم این فیلم‌ها رو دیدید؟؟؟ یادتون هست وقتی دور میز ناهار یا شام بودند، چقدر زیبا و باشکوه از خداوند به خاطر نعمت‌هایی که به اون‌ها ارزانی داشته، سپاسگزاری می‌کردند. و چقدر این کار آن‌ها زیبا و لذت بخش بود. وقتی می‌بینم یک پدر یا مادر سالخورده در حال ذکر گفتن هستند، یاد مادربزرگم می‌افتم که این جمله ورد زبونش بود: “خدایا شکرت”. و در اون لحظه‌ها چه آرامشی را می‌تونستم تو چهره مادربزرگم ببینم. اما خیلی از ما یا فراموش می‌کنیم شکرگزار باشیم و یا خجالت می‌کشیم بگیم خدایا شکرت. شاید بهتر باشه کمی عمیق‌تر و دقیق‌تر با مفهوم شکرگزاری و فواید شکرگزاری در زندگی آشنا شویم. با مجله بنیانگذار همراه باشید.
شکرگزاری چیست؟
شکرگزاری یعنی پذیرش. شکرگزاری، یعنی شاکر بودن. یعنی بابت داشته‌های خود خوشنود بودن و بابت آن‌ها قدردان و سپاسگزار بودن. در واقع با شکرگزاری به خود یادآوری می‌کنیم چه موهبت‌هایی در زندگی داریم و تاکید بر اینکه از این موهبت‌ها آگاه هستیم. یادآوری آنچه که در زندگی داریم، کمک می‌کند زندگی خود را بهبود ببخشم و حال بهتری در زندگی را تجربه کنیم.
تصور کنید به مشکلات، کمبودها، از دست دادن‌ها و غیره و غیره در زندگی خود فکر می‌کنید، چه احساسی دارید؟ حتما سرشار از غم، یأس و ناامیدی می‌شوید. به جای آن بیایید به داشته‌ها، موفقیت‌ها لحظات خوب زندگی خود فکر کنید، احساسی سرشار از امید، نشاط، انگیزه و غیره خواهید داشت. و زمانی که بابت این داشته‌ها شکرگزار باشید، به این دلیل که داشته‌ها را برای خود یادآوری می‌کنید و قدردان آن‌ها هستید، احساسات خوب مشابه را تجربه خواهید کرد.
بله زندگی ما پر از چالش‌ها، مشکلات و فقدان‌هاست و مغز ما هم میل شدیدی دارد که با این نکات منفی خود را مشغول کند. این مسئله‌ایست که اهمیت شکرگزاری بابت موهبت‌های زندگی را برای ما دو چندان می‌کند.
تعریف شکرگزاری
شکرگزاری (Gratitude) یعنی قدردان بودن بابت موهبت‌ها و نکات مثبت زندگی. شکرگزاری یعنی بتوانیم نکات مثبت زندگی‌مان را ببینیم، به رسمیت بشناسیم و بابت آن‌ها قدردان باشیم.
شکرگزاری یعنی تشکر از خدا، کائنات یا هر نیروی دیگری که به بنابر کیش و آئین خود به آن اعتقاد داریم.
فواید شکرگزاری در زندگی از نظر علمی
خب وقت آن رسیده است که به فوایدی شکرگزاری در زندگی اشاره کنیم. این مقاله در مجله psychologytoday منتشر شده است. شما می‌توانید مقاله اصلی را از اینجا بخوانید.
1-شکرگزاری موجب احساس درد کمتر می‌شود.
بر اساس مطالعه‌ای که در سال 2012 منتشر شده است، افرادی که شکرگزاری جزء رفتارها و اعمال آن‌هاست نسبت به سایرین درد کمتری را تجربه کرده و نیز احساس سلامتی بیشتری نسبت به بقیه دارند. همچنین نسبت به دیگران بیشتر به سلامت خود اهمیت می‌دهند، ورزش می‌کنند و به معاینات پزشکی می‌روند. در نتیجه این افراد طول عمر بیشتری دارند.
2-بهبود سلامت روان
اکثر افراد در زندگی با چالش یا مشکلی روبه‌رو هستند که ارمغان این مسائل، احساسات منفی و ناراحت کننده در آن‌ها است. اما خبر خوب اینکه قدردانی و شکرگزاری بسیاری از این احساسات منفی را در انسان کاهش می‌دهد. در تحقیقاتی که صورت گرفته متوجه شده‌اند بین سپاسگزاری و افزایش رفاه در زندگی ارتباط مستقیم و معناداری وجود دارد. همین تحقیقات تائید می‌کنند شکرگزاری باعث کاهش افسردگی و افزایش شادی می‌شود.
3-کاهش پرخاشگری
بر اساس مطالعه‌ای که در دانشگاه کنتاکی صورت گرفته، به این نتیجه رسیده‌اند، افراد شکرگزار نسبت به سایرین رفتارهای اجتماعی بیشتری از خود بروز می‌دهند، حتی اگر اطرافیان آن‌ها مهربان نباشند. در واقع این افراد نسبت به رفتارها و بازخوردهای منفی اطرافیان، تمایل کمتری برای تلافی کردن دارند. در واقع این افراد همدلی بیشتری از خود نشان می‌دهند.
4-خواب بهتر و باکیفیت
شاید عجیب باشد که بگویم مطالعات نشان می‌دهند، یکی از فواید شکرگزاری، بهبود فرآیند خواب است. افرادی که درون یک دفترچه، شکرگزاری می‌کنند، خواب باکیفیتی را تجربه می‌کنند. در واقع بی‌خوابی و مشکلات مربوط به خواب، از استرس‌های ما ناشی می‌شود، و با توجه به اینکه شکرگزاری باعث کاهش احساسات بد و افزایش احساسات خوب می‌شود، تاثیر شکرگزاری بر خواب منطقی می‌باشد.
پیشنهاد می‌شود: 8 راهکار برای اینکه راحت‌تر بخوابیم.
5-افزایش عزت نفس
یکی از تاثیرات شگفت‌انگیز شکرگزاری این است که ما کمتر خود را با دیگران مقایسه می‌کنیم و در نتیجه، عزت نفس ما افزایش می‌یابد. در واقع افرادی که شکرگزار هستند کمتر از سایرین نسبت به افرادی که پول بیشتر و شغل بهتری دارند، عصبانی و ناراحت هستند.
6-افزایش قدرت ذهنی
یکی از مسائلی که ما پس از حوادث ناگوار تجربه می‌کنیم، اختلال پس از سانحه است. اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) یک اختلال روانی است که در پی تجربه یا مشاهد‌ی یک اتفاقات وحشتناک رخ می‌دهد. فلش بک، کابوس و اضطراب شدید، فکر ناخواسته درباره رخداد از علائم این اختلال است.
کنار آمدن با یک حادثه ناگوار برای اکثر کسانی که دچار سانحه می‌شوند دشوار است، بسیاری از افراد به مرور زمان و با مراقبت از خود حالشان بهتر می‌شود، اما اگر علائم تا چند ماه یا چند سال پس از حادثه ادامه داشته باشد و در عملکرد روزمره اختلال ایجاد کند، ممکن است فرد مبتلا به PTSD شده باشد.
مطالعاتی که در خصوص نقش شکرگزاری در کاهش علائم اختلال پس از حادثه، نشان می‌دهد مجروحان پس از جنگ ویتنام که شکرگزاری بیشتری می‌کردند، کمتر دچار این اختلال می‌شدند. همچنین قدردانی و شکرگزاری نقش بسیار مهمی در انعطاف‌پذیری پس از حملات 11 سپتامبر داشته است.
سایر فواید شکرگزاری در زندگی
خب برای اینکه اثرات شکرگزاری را به طور کامل در اینجا آورده باشیم این بار به سراغ وب‌سایت wemd رفتم. و به فواید شکرگزاری در این وب‌سایت را استخراج کردم.
6-کاهش افسردگی
همانطور که در مورد بالا در خصوص سلامت روان اشاره شد، تحقیقات اثبات کرده‌اند شکرگزاری باعث افزایش شادی و کاهش افسردگی می‌گردد. پس اگر به طور مداوم و منظم شکرگزاری کنید، احتمال ابتلا به افسردگی در آینده کاهش پیدا می‌کند.
7-افزایش قدرت رو به رو شدن با ناملایمات
شکرگزاری در زمان مواجه با مسائل استرس‌زا، سوگ عزیزان، اندوه و… قدرت عاطفی و انعطاف‌پذیری بیشتری به ما می‌دهد. در واقع شکرگزاری باعث کاهش هورمون استرس در بدن ما می‌شود.
8- بهبود عملکرد سیستم ایمنی بدن
شکرگزاری حتی روی عملکرد سیستم ایمنی بدن ما نیز تاثیر مثبت دارد. شاید دلیل این امر این باشد که شکرگزاری، استرس و اضطراب ما را کاهش می‌دهد. در حالی که استرس و اضطراب عامل افت عملکرد سیستم ایمنی بدن ما است.
9-افزایش صبر!
تحقیقات چند دانشگاه معتبر نشان می‌دهد، افرادی که قدردان و شکرگزار هستند، در تمام تصمیمات خود عاقلانه‌تر و صبورتر رفتار می‌کنند.
چطور عادت شکرگزاری را در خود ایجاد کنیم؟
هر کدام از ما روش خاصی برای شکرگزاری داریم. برخی از ما یک دفترچه را به نوشتن عبارات قدردانی و سپاسگزاری اختصاص داده‌ایم و دیدن این دفترچه باعث می‌شود یاد شکرگزاری بیفتیم. شاید شخص دیگری با تنظیم ساعت موبایل، زمان شکرگزاری را برای خود مشخص کند.
اما آنچه که برای انجام شکرگزاری لازم است، ذهن آگاهی است. ذهن آگاهی یعنی در لحظه حال بودن. یعنی حواسمان در مکانی و زمانی باشد که در آن حضور داریم، باشد، نه در گذشته یا آینده!
بنابراین برای اینکه بتوانیم عادت شکرگزاری را در خود ایجاد کنیم لازم است مهارت و توانایی خود را در ذهن آگاهی افزایش دهیم. خب بهترین روش برای ایجاد این مهارت، مدیتیشن است.
کلام پایانی
اگر می‌خواهیم در زندگی روحیه پذیراتری داشته باشیم، و نسبت به زندگی، کار و اطرافیان نگاه مثبت‌تری داشته باشیم، لازم است رفتار شاکر بودن را در خود نهادینه کنیم.
ماتی کوک (کشیش و نویسنده) می‌گوید: بهتر است در زمان فکر کردن به موهبت‌ها، شمارش از دستت برود تا اینکه به دلیل شمردن مشکلات، موهبت‌ها از دلت خارج شود.
هرچه شکرگزارتر باشیم زندگی موفق‌تری خواهیم داشت و هرچه در زندگی موفق‌تر باشیم، شکرگزاری برایمان آسان‌تر است.
بنیانگذار خودت و کسب‌وکار خودت باش.
